Wat maakt een coachtraject effectief?

Een coachsessie is een geweldige plek voor zelfonderzoek. Om je overtuigingen onder de loep te nemen, patronen te onderzoeken en te oefenen met ander gedrag. Maar het echte leren gebeurt buiten de sessies om. Het succes hangt af van de mate waarmee je de inzichten uit de sessies toepast in je dagelijks leven. 

Als een vriend de hele avond loopt te klagen en jij hem teruggeeft dat zijn negatieve houding je veel energie kost. Wanneer je je partner uitlegt dat je behoefte hebt aan meer of een andere vorm van intimiteit en vraagt hoe hij dit ervaart. Of als je je collega vertelt dat je zijn opmerking als kwetsend hebt ervaren. Momenten waarin je eerlijk deelt wat er in je omgaat. 

De motivatie om te veranderen is er meestal wel, maar oude patronen zijn hardnekkig omdat ze ook iets opleveren. Bijvoorbeeld een gevoel van (schijn)veiligheid. Je bent bang voor een conflict of om afgewezen te worden. Dus negeer je je werkelijke behoefte. Maar daarmee saboteer je ook je eigen groei.

Het leven biedt overal herkansingen voor wat er nog geleerd moet worden. Het is aan jou of je ze ziet en aangaat. En ook als je ervoor kiest om een situatie niet aan te gaan, levert dat belangrijke informatie die we in onze gesprekken kunnen onderzoeken. Vaak heb je dan namelijk iets van jezelf of de ander nodig. Je voelt je niet gehoord en wilt graag dat de ander zonder oordeel naar je luistert. Of je hebt jezelf te vertellen dat jouw mening er ook toe doet. Met deze informatie durf je een volgende keer misschien meer risico te nemen.

Ik maak graag de vergelijking met sport. Om voortgang te hebben, is consistentie belangrijk. Mijn personal trainer zegt altijd: ‘Het doet er niet toe of je zin hebt, je moet het gewoon doen.’ Dit zinnetje helpt me om de dynamiek te doorbreken waarbij als er iets in mijn week verandert, sporten als eerste van de band valt. Een drukke dag, dus vertel ik mezelf dat het oké is om over te slaan. Een vervelend gesprek, dus vind ik dat ik best een avond op de bank mag hangen. Excuses die ik mezelf vertel, en die ervoor zorgen dat ik mijn doel uit het oog verlies.

Als je jouw persoonlijke doelen wilt bereiken, dan zul je regelmatig moeten oefenen met nieuw gedrag. Bijvoorbeeld door de tijd te nemen om te voelen wat je echt vindt of wilt. Of door je open te stellen en te zeggen wat je nodig hebt. Ook als dit ongemakkelijk of spannend is.

Het verhaal van Patrick
Patrick benaderde mij voor een coachingstraject omdat hij zich zekerder wil voelen. Zijn partner woont in een andere stad, waardoor ze elkaar alleen in de weekenden zien. Juist doordeweeks voelt Patrick zich somber en alleen. In onze gesprekken vertelt Patrick dat hij graag meer verbinding met anderen wil ervaren, maar dat hij bang is dat anderen niet op hem zitten te wachten.

Wat me opvalt is dat Patrick juist heel sociaal is. Hij vraagt regelmatig hoe het met mij gaat, onthoudt details uit voorgaande sessies en spreekt heel liefdevol over de mensen om hem heen. Zijn sociale vaardigheden zijn dus prima in orde, er is iets anders waardoor hij zichzelf blokkeert. Dus nodig ik hem uit om meer van zichzelf te laten zien. En gemotiveerd als Patrick is, voert hij deze uitdaging consequent door.

In onze gesprekken reflecteren we op de stappen die Patrick zet. Zelf ziet hij vooral wat er nog niet goed gaat. Dus richten we ons op wat er al wel lukt en wat het positieve effect hiervan is. En we oefenen met wat hij nog lastig vindt. 

Patrick neemt verantwoordelijkheid over dat waar hij zelf invloed over heeft, namelijk de eerste stap zetten in het contact. In de sportschool maakt hij een praatje met andere mannen die ook regelmatig alleen sporten, op zijn werk stelt hij meer persoonlijke vragen aan collega’s en bij familie deelt hij dat hij zich soms alleen voelt. En bij elke poging die hij onderneemt, wordt het makkelijker voor hem om op anderen af te stappen. Hij merkt dat mensen positief reageren op zijn gedrag en dat maakt dat hij meer van zichzelf durft te laten zien. Hierdoor voelt Patrick zich minder eenzaam in de dagen dat hij niet met zijn partner kan zijn. En ook op de dagen dat ze wel samen zijn, zit hij beter in zijn vel. 

En dat is hoe het werkt met vertrouwen 
Wanneer je meer zelfvertrouwen wilt, dan zul je ook momenten moeten creëren waarin je ervaring op kunt doen. Want vertrouwen groeit pas op het moment dat je lastige situaties aangaat en succeservaringen opdoet.